Door netcongestie hebben projectontwikkelaars de afgelopen jaren meer aandacht voor en interesse in het bouwen van installatiearme gebouwen. Ook aankomende eisen in Europese wet- en regelgeving gaan zorgen voor minder installaties in gebouwen, verwacht programmaleider Sander Woertman van het Lente-akkoord. Dit is het vierde en laatste deel in een serie over installatiearm bouwen.

Installatie-arm bouwen is in opkomst. Tenminste, dat hoop ik ten zeerste, en tegelijkertijd met een aantal kanttekeningen. Helemaal zonder installaties bouwen is een utopie, wanneer je enig comfort op prijs stelt. Installatie-arm lijkt voor w-installateurs misschien een worst-case-scenario. Maar een tandje minder: dat moet kunnen.

Waterstofinstallaties in de gebouwde omgeving zijn niet langer toekomstmuziek. Van hybride warmtepomp-ketelcombinaties in Wagenborgen tot lokale power-to-heat-systemen voor het mkb: de techniek staat. Maar uitdagingen zijn er ook volop: hoge kosten, beperkte beschikbaarheid van groene waterstof en op aardgas gebaseerde wet- en regelgeving.

Een bewoner van een appartement in Amsterdam wil op zijn balkon een gasgestookte cv-ketel en een airco plaatsen om energielabel A te bereiken. Hij vraagt om toestemming van de Vereniging van Eigenaren (VvE). Die weigert dat en de bewoner stapt naar de rechter in de hoop zijn zin te krijgen.

Onderzoekers en studenten testen in het vernieuwde Bioenergy & Hydrogen Lab van Saxion testen hoe bio-energie en waterstof in de praktijk werken, van vergisters tot elektrolyzers. Gawalo trok een labjas aan en liet zich rondleiden in het vernieuwde en onlangs geopende lab. We vroegen om te beginnen: wat gebeurt hier allemaal?

De multifuel cv-ketel kan straks automatisch schakelen tussen aardgas en waterstof in elke mengverhouding. Dat klinkt eenvoudig, maar achter die belofte schuilt een fundamenteel verbrandingstechnisch probleem. Sander Gersen, senior specialist verbrandingsprocessen bij DNV, legt uit hoe het consortium dat probleem oploste.

Warmtepompen werken, maar lang niet altijd optimaal. Dat blijkt uit Installatiemonitor 3.0, het meest grootschalige praktijkonderzoek naar warmtepompprestaties in Nederland. Meer dan 6.000 woningen werden geanalyseerd. De uitkomsten zijn een wake-upcall voor de installatiesector.

Richard van Dijk zoekt begin 2026 naar woonruimte. Hij stuit op een zeer compacte vrijstaande boerderette op een park met meer van dergelijke woningen, in de gemeente Vijfheerenlanden. Zijn wens: verduurzamen. De realiteit: nauwelijks ruimte in de elektriciteitsaansluiting, geen aardgas en een technische ruimte ter grootte van een kledingkast. Toch lukt het.

De Unie van Waterschappen, de landelijke koepel van de waterschappen, richtte vier jaar geleden een Versnellingsprogramma Aquathermie op om de realisatie van aquathermieprojecten te versnellen. Het perspectief is dat tegen 2030 ongeveer 200.000 huishoudens aardgasvrij worden gemaakt door gebruik van aquathermie. Joep van Doornik, beleidsadviseur Energie en klimaat bij de Unie van Waterschappen geeft een update.

De Reveko WFN-convector van Duklitech haalt bij een aanvoertemperatuur van 35°C maar liefst 35% meer vermogen dan de huidige marktnorm en doet dat bovendien stiller. Onafhankelijke tests volgens EN16430 onderbouwen die claim. Voor installateurs die woningen willen verduurzamen zonder het afgiftesysteem volledig om te gooien, is dit een product dat serieuze aandacht verdient.

Equans realiseert in Geertruidenberg een hulpwarmtecentrale met twee grote elektrische boilers oftewel e-boilers voor Ennatuurlijk. De installatie moet het warmtenet in Midden- en West-Brabant verduurzamen en versterken.

Met de introductie van een Ecoforest warmtepomp met BlueHeart techniek komt er eindelijk beweging in thermo-akoestische warmtepomptechnologie.