artikel

Draadloze ventilatiesystemen gevoelig voor verstoring?

ventilatie

Volgens Buva Homecare systemen is interferentie in woonhuisinstallaties een groeiend probleem. Het bedrijf stelt vast dat er steeds vaker verstoringen optreden van draadloze ventilatiesystemen en neemt maatregelen om die te beperken. Herkennen andere ventilatieleveranciers het probleem, en zo ja, wat doen zij eraan?

Draadloze ventilatiesystemen gevoelig voor verstoring?
De internetverbinding van de Healthbox 3.0 kan zowel via een ethernetkabel als over het wifi-netwerk lopen. Foto: Renson

Tekst: Marion de Graaff

 

Een belrondje langs Zehnder, Renson, Itho Daalderop, Duco en Brink Climate Systems levert verschillende antwoorden op, maar we beginnen bij Buva zelf.

 

Zonnepanelen als stoorzender

Jaap-Henk Keijer, verkoopleider bij Buva: “Wij monitoren de prestaties van onze ventilatiesystemen nauwkeurig en we stellen vast dat er steeds vaker verstoringen optreden. Daar zijn verschillende redenen voor. Zonnepaneleninstallaties zijn soms de oorzaak, bijvoorbeeld als een ventilatie-unit in de buurt van de gelijkstroom (DC) bekabeling en omvormers van de zonnepanelen wordt geplaatst. Door inductielussen in de DC-bekabeling kunnen de kabels tussen de zonnepanelen en omvormers als ongewenste zendantennes gaan fungeren. Ons advies is om alleen apparatuur met een CE-keurmerk te gebruiken, en om de apparatuur correct aan te sluiten.” Dat laatste lijkt logisch, maar Keijer benadrukt: “Het is belangrijk om op te letten dat de bekabelingen parallel, zo dicht mogelijk naast elkaar en zonder lussen aangebracht worden.”

 

Invloed luchtdicht bouwen

Luchtdicht bouwen zorgt ook voor verstoringen. Keijer: “Draadloze signalen worden gedempt door lagen isolatie en door vloerverwarmingssystemen en de bijbehorende waterleidingen in verdiepingsvloeren. Veel vloerverwarmingssystemen hebben trouwens draadloze regelingen per ruimte, en verzenden hun signalen in hetzelfde frequentiegebied als onze ventilatiesystemen. Dat veroorzaakt soms verstoringen.”

 

Van 866 MHz naar 433 MHz

Buva komt met twee oplossingen voor de problemen. Ten eerste worden de communicatieprotocollen overgeheveld van de standaardfrequentie van 866 MHz naar 433 MHz. Keijer verklaart: “Deze lagere frequentie wordt in de woningmarkt niet veel gebruikt en is daarom ‘schoner’. Daarbij komt dat lagere frequentiesignalen verder reiken, ook door isolatie en vloeren heen. De tweede oplossing is om alle bedieningen voortaan ook weer bedraad uit te voeren, want alleen daarmee is het mogelijk om een absoluut ongestoorde werking van onze ventilatie-installaties te garanderen, met een optimale binnenluchtkwaliteit als resultaat.”

 

Ventilator met snoerverbinding

Daarnaast introduceert Buva een nieuwe woonhuisventilator: De BUVA Q-Stream Evolution. “Bovenaan de eisenlijst pronkte vanaf de start van de ontwikkeling in dikgedrukte letters het woord ‘bereik'”, aldus de fabrikant. Ook bij deze ventilator heeft Buva gekozen voor een bedrade variant van de bediening en CO2-sensor.  Zowel de voeding van de toebehoren als de datastromen, lopen via een snoerverbinding rechtstreeks van woonhuisventilator naar bedieningen en/of sensoren. In nieuwbouw is deze oplossing gemakkelijk te installeren. Op deze manier behoren storingen op het gebied van bereik tot het verleden, verwacht Buva.

 

Communicatieprotocol geoptimaliseerd

Ook heeft de afdeling productontwikkeling gewerkt aan een innovatief en geoptimaliseerd communicatieprotocol om een stabiele en weidrijkende draadloze verbinding tot stand te brengen. Stel dat zelfs dit niet toereikend is, dan is er een centrale repeaterfunctie als mogelijkheid ingebouwd. Hiermee wordt een optimaal bereik geborgd.

 

Draadloos ventilatiesysteem storingsgevoelig

Erik van Heuveln, algemeen directeur van Zehnder Group Nederland, herkent het probleem. “Inderdaad is er met vraagsturing op basis van radiofrequenties kans op storing of (tijdelijke) onderbreking van het signaal. Er zijn tal van factoren die een signaal kunnen beïnvloeden. Denk aan andere installaties op eenzelfde bandbreedte, maar ook zoiets als de dikte van een betonnen wand, materiaalkeuze bij het inrichten van een woning en misschien in de toekomst 5G. Een signaal kan daardoor onderbroken worden, maar ook zwakker doorkomen of deels wegvallen, waardoor het ventilatiesysteem niet optimaal werkt. Het komt ook voor dat een systeem uitstekend werkt als het is opgeleverd, maar dat er door latere wijzigingen, uitbreidingen en aanpassingen storingen optreden. En dan is draadloos gevoeliger.”

 

Bedraad systeem storingsvrij

Het staat voor Van Heuveln vast dat je met draadloze vraagsturing nooit een 100% storingsongevoeligheid kan garanderen. “We adviseren klanten die absolute zekerheid willen dan ook om voor een bedraad systeem te kiezen”, zegt hij. “Als je ventilatie benadert als een integraal onderdeel van een woninginstallatie, dan is bedrading direct in te passen. Een draadloos systeem alsnog bedraden is mogelijk, maar dan moeten er kabels getrokken worden en is er misschien freeswerk nodig. Dat is bewerkelijk en kostbaar.”

 

Keuze ligt bij klant

“De bottomline is: bedraad is 100% storingsvrij, met draadloos is er kans op (tijdelijke) storing. Wij vragen onze klanten waar hun voorkeur naar uitgaat en de vraag is natuurlijk eigenlijk: welke belofte maak je naar je eindgebruiker?  Het kan best zo zijn dat iemand het geen probleem vindt als het signaal af en toe onderbroken wordt. Het punt is dat je die kans dan wel moet benoemen. Het is in ieder geval zo dat wij zowel bedrade als – robuuste – draadloze systemen aanbieden. Bedraad lijkt misschien ouderwets, maar de meeste klanten vinden het verstandig en eerlijk. Wij staan voor kennis en service, en vanuit onze kennis weten we dat je met draadloze systemen problemen kunt krijgen met de frequentie. En daarom laten we de keuze over aan de klant.

 

RF-reflecterende bouwmaterialen

Benny Loones, productmanager bij de Belgische leverancier Renson zegt: “Moderne technieken in huis maken steeds vaker gebruik van draadloze RF-communicatie. Er doen zich anno 2019 meer problemen voor dan vroeger op het gebied van het bereik. Dat komt vooral door de toepassing van RF-reflecterende bouwmaterialen, die de draadloze communicatie mogelijk bemoeilijken.”

 

Wifi-repeater of versterker

Onlangs bracht Renson de geconnecteerde Healthbox 3.0 ventilatie-unit op de markt. Loones: “Het is een product dat goed laat zien hoe wij op mogelijke verstoringsproblemen anticiperen. De internetverbinding van deze centrale ventilatie-unit kan namelijk zowel via een ethernetkabel (bedraad) als draadloos (over het wifi-netwerk) lopen. Kiezen voor een bedrade verbinding is kiezen voor 100% zekerheid. Maar aangezien draadloze wifi-technologie tegenwoordig zo goed en zo wereldwijd ingeburgerd is, heeft de consument – mocht het RF-bereik ontoereikend zijn – toch steeds een oplossing bij de hand in de vorm van een wifi-repeater of -versterker.”

 

Sensoren op de ventilatiebox

Anderzijds is de Healthbox 3.0 zo ontwikkeld dat de sensoren zich aan de box zelf bevinden. De sensoren monitoren onafgebroken de binnenluchtkwaliteit en stemmen het ventilatieniveau automatisch af op de gegevens. Ze zijn dus niet afhankelijk van communicatie die een afstand moeten overbruggen om hun data naar de ventilator door te sturen. Dat geeft veel meer zekerheid.”

 

Elektromagnetische storing

Hendrik Dejonghe, marketingmanager bij Duco, reageert: “Wij zullen in verband met de compatibiliteit van onze toestellen niet van frequentieband veranderen, omdat wij op dit moment geen RF-problemen ervaren. Onze producten voldoen aan de CE-keuring. Om deze certificering te kunnen claimen, lieten we EMC-EMI-testen uitvoeren bij externe bedrijven. De EMC-EMI richtlijn eist van producten dat zij geen elektromagnetische storingen veroorzaken.”

 

Opbouw-RF-antenne

Dat wil niet zeggen dat ze bij Duco de afgelopen jaren hebben stilgezeten. Dejonghe: “Na enkele evoluties op onze DucoBox volgde de verbetering van de DucoBox Silent printplaat. Ook ontwikkelden we de DucoBox Silent Connect met opbouw-RF-antenne. Deze kan ook nog verplaatst worden met behulp van een coaxkabel die de antenne tot buiten de DucoBox kan brengen. Daarmee zijn RF-problemen bij ons zo goed als onbestaand. De DucoBox Silent Connect kan trouwens ook bedraad worden verbonden met bedieningen. Dezelfde antenne wordt ook toegepast bij de DucoBox Focus, Eco en Energy. ”

 

Volautomatisch ventilatiesysteem

“Bovendien kunnen sensoren in de DucoBox worden geplaatst, zodat er geen RF-communicatie nodig is. Voor de toekomst zetten wij volop in op ons volautomatische ventilatiesysteem DucoTronic System. Het systeem werkt met slimme algoritmes op basis van temperatuur-, CO2 – en vochtmeting. Goede draadloze communicatie blijft voor ons dus een prioriteit.”

 

EC-keurmerk

Adriaan Cramer, Director Creativity & Product Management van Brink Climate Systems: “Ik heb mijn oor bij verschillende afdelingen te luisteren gelegd en moet naar aanleiding daarvan zeggen dat we het probleem van interferentie met onze systemen eigenlijk niet herkennen. Alle elektronische componenten in onze producten en installaties laten we EMC keuren en daarmee weten we zeker dat zo’n onderdeel goed is afgeschermd voor invloeden van buitenaf. Die keuringen zijn de basis van het EC-keurmerk dat uiteindelijk op een product terecht komt.”

 

Beperkt bereik signalen

“Wat wel eens voor kan komen met een draadloze bediening met een RF-schakelaar is dat er een beperkt bereik is. Woningen hebben vaak meerdere betonnen vloeren en dat verzwakt het signaal. Maar dat is natuurlijk een ander punt en bovendien is dat met behulp van een repeater prima op te lossen.”

 

Minder regelgeving lagere frequentie

Niek de Jong, Category Manager Renewables & Connectivity bij Itho Daalderop: “Ik heb de vraag voorgelegd bij onze afdeling Kwaliteit waar alle problemen gelogd worden, en waar statistieken bijgehouden worden, maar dit probleem komt niet of nauwelijks voor. En ik heb een bezoek gebracht aan de afdeling Research & Development, waar de echte technici werken en zij zijn de productdeskundigen. Ze zeiden verbaasd te zijn dat Buva naar de frequentie 433 gaat, omdat daar veel minder regelgeving op is.”

 

Verstoring signaal door dubieuze deurbel

“Wij maken gebruik van 868 Mhz en die is streng gereguleerd door de overheid. Een hele belangrijke regel is dat je maar 1% van de tijd mag zenden. Stel je voor dat een draadloze deurbel van dubieuze makelij het signaal van de draadloze ventilatie verstoort, dan mag die dat maar 1% van de tijd doen. Duurt het langer, dan heb je te maken met een product dat niet aan de wetgeving voldoet. Vandaar dat het altijd belangrijk is om alleen maar goedgekeurde componenten in een woonhuisinstallatie op te nemen.”

 

Onderbreking signaal geen ramp

Maar mocht er toch af en toe een korte onderbreking zijn, dan is dat geen ramp, aldus De Jong. “Onze producten werken zo dat geverifieerd wordt of een signaal aankomt. Is dat niet het geval, dan wordt het signaal opnieuw verstuurd. Het systeem pakt zijn taak na die – meestal korte – onderbreking gewoon weer op. Wij weten dus wel dat interferentie af en toe voorkomt door invloeden van buitenaf zoals bij de deurbel, maar dit leidt vooralsnog niet tot problemen bij de werking van onze producten.”

 

Reageer op dit artikel