nieuws

Uitfasering koudemiddelen legt koelinstallaties, airco’s en warmtepompen stil

klimaattechniek

Het voortbestaan van duizenden bedrijven die van koeling afhankelijk zijn loopt gevaar. Dat stelt Steven Lobregt van Sparkling Projects. Hij schreef een alarmerende beschouwing over de gevolgen van de afbouw van Fluorkoolwaterstoffen (HFK’s) of F-gassen door de Europese regelgeving.

Uitfasering koudemiddelen legt koelinstallaties, airco’s en warmtepompen stil

Meer dan 95% van de Nederlandse koelinstallaties, warmtepompen en airconditioningsystemen is gevuld met een vervelend broeikasgas: de HFK’s of Fluorkoolwaterstoffen. Omdat de emissies maar bleven stijgen heeft in 2014 de EU wetgeving ingevoerd om deze koudemiddelen heel snel uit te faseren. Er is een quotum opgelegd. Jaarlijks mag in de EU een gemaximeerde hoeveelheid koudemiddel gebruikt worden voor zowel nieuwbouw als onderhoud. Het quotum bouwt af van 100% naar 21% binnen 15 jaar.

Voorraden koudemiddel aanleggen

Dit quotumsysteem blijkt een doorslaand succes. De prijs van de HFK’s is dit jaar een factor 5 omhooggeschoten en veel gebruikte koudemiddelen zijn nauwelijks meer verkrijgbaar. “Maar de transitie gaat te snel en brengt de continuïteit van individuele bedrijven en de complete koudeketen in het geding”, stelt Lobregt in zijn beschouwing. Om de maatschappij tegen deze uitwassen te beschermen, moet de huidige wet- en regelgeving worden omgebogen en is het noodzakelijk om strategische voorraden koudemiddel aan te leggen.

Lekkages oplossen onbetaalbaar

Zo’n 95 procent van de Nederlandse koelinstallaties, warmtepompen en airconditioningsystemen is met HFK’s gevuld. Door de afbouw van deze koudemiddelen wordt het bijvullen van deze installaties steeds lastiger. Prijzen rijzen de pan uit en sommige HFK’s zijn nog nauwelijks verkrijgbaar, zo stelt Lobregt in zijn beschouwing. “Lekkages oplossen is – als het koudemiddel al voorradig is – nagenoeg onbetaalbaar. Het gevolg is dat installaties en apparaten stil komen te vallen. De schade bij uitval van een installatie is groot.”

Jaarlijkse koudemiddellekkage bedraagt 10 procent

Nieuwbouw van installaties is volgens Lobregt zelden een optie. “De levensduur van een systeem bedraagt meer dan 25 jaar en bedrijven hebben met ‘groene subsidies’ enkele jaren geleden nog in deze techniek geïnvesteerd. De jaarlijkse koudemiddellekkage bedraagt ongeveer 10 procent. Dit is voor een klein deel geleidelijke lekkage, maar veel vaker toeval. Dit betekent dat jaarlijks ruwweg één op de tien ondernemers getroffen wordt door een groot lek, en daarmee in zeer zwaar weer komt. Deze risico’s zijn niet te verzekeren en niet aan klanten uit te leggen.”

Duizenden bedrijven met koelinstallaties in gevaar

Het geheel betreft volgens Lobregt een vorm van Russisch roulette, met de verplichting om mee te spelen. Het gaat om duizenden bedrijven met koelinstallaties in de AGF, levensmiddelensector en logistieke dienstverlening. Dit betreft kapitaalintensieve installaties met relatief veel koudemiddelinhoud. Door de HFK-afbouw komt de continuïteit van de bedrijven met koelinstallaties ernstig in gevaar, stelt hij.

Gasloze woonwijken doen gebruik koudemiddel stijgen

In de strijd om koudemiddel gaat het volgens Lobregt hard tegen hard. “In een huishoudelijke warmtepomp of airconditioning zit maximaal enkele kilogrammen koudemiddel. Maar door de opkomst van de gasloze woonwijken en kantoren voorzien van warmtepompen zal het HFK-gebruik hier de eerste jaren snel stijgen. In de agrarische sector en voedingsmiddelenindustrie kan men hier niet mee concurreren. De vrije markt in combinatie met een quotum, bedrijfscertificering en een beperkt aantal spelers resulteert in een maatschappelijk ongewenste verdeling van schaarse middelen. We komen hier economisch gesproken in het werkgebied van de speltheorie, met hele bijzondere randvoorwaarden. Zeker interessant voor als op termijn ons energiegebruik ook een quotum/CO₂-plafond gaat krijgen. De overheid is met wet- en regelgeving de belangrijkste actor in deze markt en dient vanuit het maatschappelijk belang in te grijpen.”

Download de gratis whitepaper over het belang van een koelinstallatie, koudemiddelen, schadelijkheid koudemiddelen, EU-restricties, wetgeving en beschikbaarheid koudemiddelen.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels