nieuws

TNO geeft sein ‘veilig’ voor Topline cv-ketels

klimaattechniek

“Al met al stellen wij dat er op grond van de onderzoeksresultaten geen sprake is van een verhoogd koolmonoxiderisico, en dat er geen sprake is van een verhoogde kans op brand.” Dat is de conclusie van het onderzoek dat TNO uitvoerde naar aanleiding van problemen met Topline cv-ketels van Nefit uit de periode 2006-2009.

TNO geeft sein ‘veilig’ voor Topline cv-ketels
Nefit Topline cv-ketel kwaliteitstest na productie (Bron: archief Nefit)

Tekst: Marion de Graaff

Bij Topline cv-ketels geproduceerd tussen 2006 en 2009 is de warmtewisselaar een zwakke plek. Door een ontwerpfout kan het topprofiel van de warmtewisselaar licht doorbuigen, waarbij er een kleine kier ontstaat. In principe is dat ongevaarlijk, maar de combinatie met de oorspronkelijke brander (V1) die in het toestel zit, pakt slecht uit. Die brander ligt als het ware op de warmtewisselaar, waardoor het hete rookgas door de kier kan ontsnappen.

Bij de V1 brander trad een brandveiligheidsrisico op in het zeldzame geval dat de klemmen na geopend te zijn geweest niet goed werden gesloten. TNO heeft nu vastgesteld dat er géén koolmonoxide vrijkomt, ook niet in deze situatie.
Nefit meldde het probleem destijds bij de NVWA en ontwikkelde een nieuw type brander (V3) die over de warmtewisselaar heen valt, en hem netjes afsluit.

 

Branders vervangen

In Nederland zijn in de periode 2006-2009 128.900 Topline toestellen verkocht. Eindgebruikers en installateurs zijn in februari 2017 benaderd om de branders in de bewuste Topline ketels te (laten) vervangen.
Commercieel directeur Jan Rijnen van Nefit: “Wij hadden de hoop dat de branders tijdens de aanbevolen onderhoudsbeurten opgespoord en vervangen zouden worden. Volgens de onderhoudsinstructie moeten de branderpakkingen eens in de vier jaar worden vervangen. Sinds 2010 zijn ze alleen nog als complete set (brander) verkrijgbaar, dus moet de hele brander worden vervangen. Cijfers uit het veld lieten zien dat de vervanging niet snel genoeg ging. Daarop zijn we een terugroepactie gestart.”

 

Wantrouwen bij consument

Rijnen: “We staan voor veiligheid, en nemen dat heel serieus. We waren er zelf wel van overtuigd dat de ketel veilig was, dat wil zeggen dat de temperaturen binnen de gestelde marges bleven. Maar sommige media stelden dat de maatregelen van Nefit (namelijk het vervangen van de V1 brander) niet afdoende zou zijn. Bovendien zou de warmtewisselaar een risico vormen, waarbij volgens RTL niet alleen zou brand kunnen ontstaan, maar ook CO-lekkage. Consumenten onthouden dat en zeggen ‘Nefit, daar was toch iets mee … ?’ zonder dat ze van de hoed en de rand weten. Dat is jammer, maar zo werkt het nou eenmaal.”
De geruchten over de kwaliteit van de Topline-ketels schaadde Nefit. Rijnen: “Het deed pijn, en we hebben minder ketels verkocht dan normaal. Om nu definitief alle twijfel te kunnen wegnemen, hebben we TNO opdracht gegeven om een grondig onderzoek te doen. We hebben daarbij afgesproken dat we de resultaten van het onderzoek openbaar zullen maken, ongeacht wat daar uitkomt.”

 

Onderzoek TNO naar veiligheid cv-ketels

TNO kreeg van Nefit twee onderzoeksvragen als uitgangspunt:

  1. Bestaat de mogelijkheid van uittreding van CO vanuit het toestel naar de opstellingsruimte en zo ja, onder welke omstandigheden kan CO-lekkage zich voordoen?
  2. Bestaat de mogelijkheid tot brand met de beschreven constructie-typen en zo ja, onder welke omstandigheden kan deze mogelijkheid zich voordoen?

Daarmee ging TNO aan de slag.

Huub Keizers van TNO vertelt wat en hoe er is onderzocht, en licht de resultaten toe. ‘Van de 1800 veldretouren (teruggestuurde Topline ketels) zijn er op aselecte wijze 45 exemplaren uit gehaald voor onderzoek, aangevuld met exemplaren met de meest ernstige in het veld aangetroffen doorbuiging van het topprofiel van de warmtewisselaar (3 mm). We hebben verschillende opstellingen getest, een CO-onderzoek en een brandveiligheidsonderzoek gedaan en aan de hand van rekenmodellen hebben we allerlei uitkomsten gecheckt.’

Opzettelijke beschadiging warmtewisselaar voor test.

 

Afgesloten meetopstelling

Voor het CO-onderzoek dat TNO uitvoerde werden de 45 warmtewisselaars met een V3-branderset in een afgesloten meetopstelling ingebouwd en tien minuten lang op vol vermogen beproefd. Door de meetopstelling op onderdruk te brengen, werden de praktijkomstandigheden nagebootst. Vervolgens werden de concentraties CO en CO2 binnen de mantel, in de meetopstelling en in de rookgasafvoer gemeten. Verscheidene warmtewisselaars bleken inderdaad rookgas te lekken, maar in geen enkel geval was de concentratie hoger dan 1ppm (part per million), de detectiegrens van de CO-meter.
Keizers concludeert: “Al met al stellen wij dat er op grond van de onderzoeksresultaten geen sprake is van een verhoogd koolmonoxiderisico, en dat er geen sprake is van een verhoogde kans op brand.”

 

Registratieplicht voor cv-ketels

Rijnen is blij met de uitkomst en wil er lering uit trekken. “We zouden graag de aanbeveling doen om een registratieplicht voor ketels in te voeren. De minister heeft het idee tot nu toe terzijde geschoven, maar wij denken dat het de enige manier is om vlot te kunnen ingrijpen als dat nodig is. Waren alle Topline-ketels die zijn geproduceerd tussen 2006 en 2009 bij verkoop/installatie geregistreerd, dan hadden we op het moment dat de problemen bekend werden, onmiddellijk tot actie over kunnen gaan.

 

Periodiek onderhoud nodig

“Iets anders wat we willen benadrukken, is het belang van een periodieke onderhoudsbeurt. Er zijn blijkbaar toch mensen die denken dat dat niet nodig is. Natuurlijk gaan we er niet van uit dat er zich problemen voordoen, maar tweejaarlijks onderhoud is echt wel zinvol en bovendien voorgeschreven. Op die manier weet je als consument dat je goed zit. Een cv-ketel is best een complex apparaat en er komt van alles bij kijken. Laat een professionele installateur regelmatig het toestel nakijken. Dat voorkomt ellende.”

 

Laatste V1-branders vervangen

Voor Nefit is hiermee de kous af. “We willen dit heel graag achter ons laten”, zegt Jan Rijnen, “en we zijn blij dat het TNO-onderzoek heeft uitgewezen dat het risico inderdaad minimaal is en dat er geen acuut gevaar is. Ook niet in de gevallen waar nog een oud type brander in de ketel zit. Hoewel de oproep aan bezitters van een Topline toestel uit 2006-2009 waar de oorspronkelijke brander nog in zit, van kracht blijft. Zij worden verzocht om contact op te nemen met hun installateur of met Nefit. We hopen dat we de laatste 25.000 V1 branders snel kunnen vervangen door V3 branders.”
“En nu willen we onze blik heel graag op de toekomst richten. Behalve ketels houden we ons bezig met warmtepompen en andere innovatieve oplossingen die bijdragen aan de energietransitie waar we met z’n allen voor staan. Dus wat ons betreft: volle kracht vooruit!”

Reageer op dit artikel