artikel

Prefabinstallaties voor demontabele kubuswoningen

klimaattechniek

Woningcorporatie Sint Trudo liet in Eindhoven 43 flexibele woningen bouwen volgens het Cubestee-concept. Doordat de installaties en de badkamer al in de fabriek gemaakt worden, kan de woning op de bouwplaats in een dag worden gemonteerd en aangesloten worden op de infrastructuur.

Prefabinstallaties voor demontabele kubuswoningen
Foto: Karlien van den Hout

Tekst: Joop van Vlerken

De geprefabriceerde houten woningen in de Eindhovense Quinten Matsyslaan zijn gemaakt in de timmerfabriek Houkesloot in Sneek. Voor bewoning is een vergunning afgegeven van tien jaar, maar de kans is groot dat ze er langer staan, denkt Wieger Pieter Boonstra van Friso Bouwgroep. “In principe zijn de woningen demontabel, maar of ze nog een keer worden verplaatst is natuurlijk de vraag.”

Ook Haiko Meijer, architect van Onix NL, denkt dat de woningen in Eindhoven voor langere tijd blijven staan. “Het gaat niet alleen om de tijdelijkheid. Het was voor Sint Trudo ook een manier om sneller en goedkoper te kunnen bouwen. Als de woningen vijftien jaar blijven staan, gaat het dan om dan tijdelijk of permanent?”

 

Flexibele kubuswoning

De Cubestee (samentrekking van kubus en bedstee) is ontwikkeld door architectenbureau Onix NL, ontwikkelaar Rizoem en Friso Bouwgroep. Samen bedachten ze de flexibele kubuswoning, een ‘tiny house’ van 6x6x6 meter. Opdrachtgevers kunnen zelf de capaciteit en de indeling bepalen en er zijn variaties mogelijk in gevelafwerking, interieurafwerking en energieprestatie. Cubestee voorziet in de behoefte van woningcorporaties om snel, goedkoop en flexibel huurwoningen te bouwen voor één- of tweepersoonshuishoudens op tijdelijke of semipermanente locaties.

 

Snel gebouwd

Boonstra legt de nadruk op de lage prijs van de woningen, die erg interessant is voor woningcorporaties. “In Eindhoven komen de woningen gemiddeld tussen de 65.000 en 70.000 euro uit. Eigenlijk kun je ze overal neerzetten waar vraag is naar betaalbare woningbouw. Dat kan bijvoorbeeld ook voor arbeidsmigranten zijn of voor studenten. De woningen kunnen bovendien heel snel geleverd en vergund worden, zodat er snel gebouwd kan worden.”

 

Breed inzetbaar

Meijer benadrukt dat de woningen niet alleen geschikt zijn als goedkope huurwoning voor woningcorporaties. “Er zijn allerlei mogelijkheden voor deze units. Je kunt hem als tweede huis inrichten, als prieel, als atelier of als theaterzaal, winkel, garage, buurthuis, opslagplaats of meditatieruimte. Je kunt ze ook uitbreiden met bijvoorbeeld een zijbeuk of een uitbouw. Zo is de Cubestee voor allerlei doelgroepen geschikt.”

 

Soepeler eisen

Op de locatie aan de Quinten Matsyslaan in Eindhoven is geen permanente bebouwing toegestaan, vanwege de geluidscirkel van de productielocatie van DAF Nederland. Meijer: “Op deze plek mag niet permanent gebouwd worden, dus zijn deze woningen een goede optie. Voor tijdelijke bebouwing gelden namelijk andere eisen, waardoor we makkelijker en sneller kunnen bouwen. De woningen hebben door een verhoogde fundering bijvoorbeeld trapjes naar de voordeur, waardoor we voor permanente bebouwing niet aan de toegankelijkheidsnorm van het Bouwbesluit voldoen.”

 

Prefabinstallaties

In Eindhoven zijn de Cubestee-woningen onderverdeeld in compacte studio’s van 32m2 en appartementen van 59m2. De installaties en de badkamer worden in de timmerfabriek van Houkesloot in Sneek geprefabriceerd. De units bestaan uit bouwdelen uit de timmerfabriek die op de bouwplaats in een dag afgemonteerd en aangesloten worden. Boonstra: “De installaties en de badkamer zitten samen in één unit. Op de locatie hoeft de woning alleen nog in elkaar gezet te worden en gekoppeld te worden aan de infrastructuur. Daarna hoeven we dan alleen nog de trappen en de keukens te plaatsen.”

 

Montage bouwdelen

Boonstra: “De bouwdelen worden op de bouwplaats in elkaar gezet omdat de woning niet in één keer in zijn geheel te vervoeren is. De vloeren worden op hardhouten balken gemaakt. Dit komt erg nauw vanwege de aansluiting van de woningen op het riool. Vervolgens worden de wanden op de vloer gemonteerd. Daarna wordt de badkamer erin gehesen, waarna het dak wordt geplaatst.”

 

Voordelen voor de installateur

Het werken aan dit soort prefab-units levert de installateur veel voordelen op, stelt Boonstra. “Het voordeel is dat alles in de fabriek geïnstalleerd kan worden. De monteur hoeft dus niet in weer en wind te werken. Zo is het veel makkelijker om de kwaliteit te garanderen.” Ook op de bouwplaats ervaart de installateur voordelen van het werken met prefab-units, meent Boonstra. “Het is veel makkelijker om de werkzaamheden in te plannen, omdat de installateur 43 keer hetzelfde doet. Bovendien hoeft hij alleen nog maar de infrastructuur aan de geprefabriceerde installaties te koppelen.”

 

Aardgasvrij

De Cubestee-woningen in Eindhoven zijn naast prefab ook aardgasvrij, vertelt Boonstra. “Woningcorporatie Sint Trudo wilde geen gasaansluiting voor deze woningen en het is ook niet meer van deze tijd. De woningen zijn niet energieneutraal, dat was hier niet de ambitie. En het is ook niet mogelijk door het beperkte dakoppervlak.”

 

Elektrische verwarming

Met behulp van elektrische radiatoren worden de huizen volledig elektrisch verwarmd. Voor het warm tapwater is een elektrische boiler geplaatst. Door goede isolatie en een beperkt verliesoppervlak in de gevels is het goed mogelijk om te verwarmen met de elektrische radiatoren, legt Meijer uit. “De woningen zijn heel compact en goed geïsoleerd. Hierdoor is de warmtevraag zeer beperkt en kan volstaan worden met elektrische verwarming.”

 

Eenvoudige installaties

Boonstra legt uit dat geprobeerd is om de installaties zo eenvoudig mogelijk te houden. “Warmtepompen zijn vanwege hun complexiteit niet interessant voor deze woningen. We hebben het nu zo gemaakt dat de bewoners geen omkijken hebben naar de installaties. De elektrische radiator is zelfs voorzien van een aanwezigheidssensor. Ook het ventilatiesysteem is zo eenvoudig mogelijk gehouden met mechanische afvoer en natuurlijke toevoer.”

 

Handleiding voor de bewoners

Ondanks de eenvoud van de installaties is enige uitleg wel nodig, legt hij uit. “Daarom hebben we een handleiding gemaakt voor de woningen. Het is niet slim om een half uur te douchen, want dan lopen de energiekosten snel op. Het energieverbruik is sterk afhankelijk van het bewonersgedrag. Als ze zuinig omgaan met warm water en verwarming, kunnen de zeven zonnepanelen per woning een groot deel van het verbruik opvangen.”

 

 

 

Reageer op dit artikel